Danas Sveta Petka Trnova, sutra Sveti Pantelejmon

Sveta Petka Trnova

Sveta Petka je rodom iz Rima, porijeklom je iz hrišćanske porodice i živjela je u drugom vijeku poslije Hrista. Nakon smrti roditelja, imanje je razdijelila siromašnima i zamonašila se.

Zamonašivši se, propovijedala je zabranjenu Hristovu vjeru i zato je bila optužena caru Antoninu Piju. Iscijelivši i samog cara, koji se krstio, nastavila je da misionari u drugim krajevima.

Zbog propovjedanja hrišćanske vjere zatvarana je, silno mučena i na kraju je posječena mačem, po naređenju kneza Tarasija oko 140. godine.

NJene mošti kasnije su prenesene u Carigrad.

Praznik Petke Trnove spada u nepokretne, svake godine slavi se 8. avgusta po gregorijanskom ili 26. jula po julijanskom kalendaru.

Taj dan se veoma poštuje u srpskom narodu iako nije “zapovjedni praznik” /crveno slovo/. Ponegdje se proslavljaju i zavjetne i manastirske slave.

Praznikom prepodobne mučenice Paraskeve, u narodu poznatije kao Petka Trnova, završava se mali ljetni “ciklus ženskih praznika”, kome pripadaju i Ognjena i Blaga Marija.

Tada se izbjegavaju svi teži poslovi u polju i u kući.

Mnogi Svetu Petku Trnovu, koja je bila Rimljanka i koja se slavi u avgustu, miješaju sa Svetom Petkom koja je bila Grkinja i slavi se u oktobru, ne znajući da u kalendaru ima više svetiteljki sa ovim imenom.

Sutra Sveti Pantelejmon

Srpska pravoslavna crkva sutra proslavlja praznik posvećen Svetom velikomučeniku Pantelejmonu.
Sveti Pantelejmon rodom je iz Nikomidije /današnji grad Izmit u Turskoj/ od majke hrišćanke i oca neznabošca. Majka mu se zvala Evula, a otac Evstorgije.

Sveti Pantelejmon

Kao mladić Pantelejmon je izučio ljekarske nauke. Sveštenik Ermolaj prizva ga k sebi, nauči ga vjeri Hristovoj i krsti ga.

Sveti Pantelejmon čudotvorno je izliječio jednoga slijepca, koji se nakon toga krstio. To je izazvalo zavist ljekara koji su uzalud pokušavali da izliječe ovog čovjeka. Stoga su oni optužili Pantelejmona kao hrišćanina.

Pantelejmon izađe na sud pred cara Maksimijana gdje objavi da je hrišćanin. Pred carem izliječi jednog uzetog čoveka od dugotrajne bolesti. Ovo čudo mnoge neznabošce privuče hrišćanstvu.

Car Svetog Pantelejmona stavi na muke, ali Gospod mu se javljao nekoliko puta i iscjeljivao ga je. Na kraju, na gubilištu, on je kleknuo i počeo da se moli. DŽelat ga udari mačem po vratu, ali mač se polomi. I nije ga mogao posjeći dok nije završio molitvu i sam rekao da ga posijeku.

Sveti Pantelejmon postradao je 304. godine. Mošti su mu čudotvorne. Priziva se u molitvama pri vodoosvećenju i jeleosvećenju.

Dijelovi svetih moštiju ovog velikomučenika nalaze se u manastiru Hilandaru, kao i u tri crkve u Beogradu: u hramu Rođenja Presvete Bogorodice na Kalemegdanu (crkva Ružica), zatim u hramu Svetog Arhangela Gavrila i u podvorju Moskovske patrijaršije, tj. u hramu Svete Trojice (tzv. Ruska crkva).

Sveti Pantelejmon smatra se već skoro 2.000 godina zaštitnikom medicine i farmacije.

Ime Pantelejmon znači svemilostivi. Slavi se 27. jula po starom, odnosno 9. avgusta po novom kalendaru.

(rtrs)